Equipement bento – Dụng cụ làm cơm hộp

Bento Tháng Tư và bộ sưu tập “đồ chơi” bento

Chỉ sau 5 tháng làm quen với bento tôi đã tích trữ được một số lượng khá lớn các hộp cơm và phụ kiện làm bento. Những món đồ này là  gia tài đồ chơi đầu tiên của tôi, bởi trong tuổi thơ của mình, ngoài hạt nhãn dùng chơi ô quan, que đũa và quả cà xanh dùng chơi thẻ, tôi chưa bao giờ được sở hữu một món đồ chơi công nghiệp.Với các phụ kiện xinh xắn để làm bento, tôi thực sự trở lại tuổi của con gái tôi bây giờ, say mê chơi đồ hàng.

Những dụng cụ làm bento đầu tiên tôi mua ở Paris, ở quận 9, khu phố Nhật, ở cửa hàng Kumikku. Giá ở đó khá đắt, ví dụ hộp hình hoa anh đào kimono dùng cho pích ních mà tôi mua đầu tiên ở đó bán 36 eur, trong khi giá trên internet chỉ hơn 25 eur. Tuy nhiên vì không muốn chờ đợi chờ mua hàng rồi gửi đến nhà, tôi nhặt một lèo và ra về với một hóa đơn kha khá. Hôm đó tôi cũng mua thêm vài thứ dùng làm cơm nắm và cắt bánh mỳ ở cửa hàng thực phẩm Nhật đối diện.

Tiếp theo đó tôi mua khá nhiều hộp ở Casabento, nhưng do cách gửi hàng không đáng tin tưởng (gửi bằng thư thay vì bưu phẩm, không có số bưu phẩm để theo dõi, lại chia gửi làm nhiều lần tùy theo stock, phải ra bưu điện lấy rất mất thời gian) nên sau đó tôi chỉ mua ở Bento&co mà thôi. Bento&co là công ty chuyên kinh doanh đồ làm bento và một số đồ bếp Nhật, trụ sở đặt tại Kyoto, do một người Pháp lập ra. Hàng bento của Bento&co là hàng cao cấp chọn lọc, đa phần là Made in Japan, chỉ có một số rất ít hàng của công ty Nhật đặt sản xuất ở Tàu. Bento&co làm việc trực tiếp với nhà sản xuất (đặc biệt họ là đại diện duy nhất của công ty sản xuất đồ dùng bento của Nhật là Hakoya đối với thị trường thế giới) nên giá bán khá hợp lý, hơn nữa khách hàng ở nước ngoài không phải TVA là thuế giá trị gia tăng.   Tháng 7 vừa rồi nhờ  tham dự cuộc thi Bento quốc tế do Bento&co tổ chức may mắn đoạt giải nhất, tôi được một tuần đi Nhật với vé máy bay, nhà ở, một bữa ăn tối với nhóm nhân viên Bento&co ở một nhà hàng ở Kyoto, và mang về một lượng đồ dùng bento với giá trị là 10 000 yên. Trong thời gian ở Nhật, tôi có ghé Daiso ở Tokyo mua vài thứ lặt vặt trang trí (chất lượng hàng bento ở Daiso quả thực rất tồi, tuy nhiên so với giá bán thì hợp lý), và đặc biệt là mua được khá nhiều phụ kiện bento ở cửa hàng Tokyu Hands ở trong trung tâm thương mại nhà ga Osaka, những đồ không tìm thấy ở đâu khác. Bộ sưu tập càng nhiều lên. Đồ phụ kiện của tôi thì đã đủ, nếu không muốn nói là thừa. Tôi cũng đã có rất nhiều hộp sơn mài, nhưng tôi vẫn còn đang mong muốn mua được một số hộp bằng gỗ truyền thống của Nhật, loại không sơn, có khắc chạm hình hoa anh đào đơn giản.

Nói chung để mua đồ dùng làm bento, nếu không thể mua được ở Nhật hay ở không thể mua đồ Nhật ở Việt nam, thì nên đặt hàng trên site Bento&co (site tiếng Anh và site tiếng Pháp). Tuy nhiên cần lưu ý vì là hàng mua không trả thuế nên có thể phải đóng thuế hải quan khi nhận hàng. Cách thứ nhất là gửi bưu điện (không quá 2kg), kiện hàng có số hiệu để theo dõi. (Ở Pháp nếu chọn hình thức gửi hàng qua bưu điện thì gần như không phải trả thuế VAT). Nếu ở VN nếu gửi bưu điện cũng cần xem xét khâu giao hàng khi về đến VN, hoặc cách chắc chắn nhất không sợ mất đồ là gửi qua Fedex (giao hàng tận nhà theo giờ hẹn), tuy nhiên tôi không biết là cách làm việc giữa Fedex và hải quan VN thế nào nên không biết có phải trả thêm phần thuế hay không.

Bento là cơm hộp Nhật, nên nếu làm cơm hộp theo kiểu Nhật thì nên mua đồ dùng của Nhật. Hơn nữa, đồ nhựa của Nhật có độ an toàn cao hơn so với các loại hộp nhựa bán ở Việt nam.

Sau đây tôi sẽ giới thiệu những nét cơ bản về bento.

Phần 1. Văn hóa bento

Ở Nhật có nhiều từ để phân loại các dạng bento nhưng về cơ bản, có thể xếp thành 4 dạng bento như sau:

Bento truyền thống (Shôkadô bento) thường được dùng nhiều ở các nhà hàng, với nhiều loại thức ăn khác nhau trình bày trong một cái hộp dạng khay to bằng sơn mài với nhiều ngăn. Ngon và đẹp là tiêu chí hàng đầu của loại bento này. Nhiều đồ ăn ngon được trình bày một cách tinh tế. Shôkadô bento là cảm hứng để IBM sáng tạo ra máy tính ThinkPad (đơn giản bề ngoài và tỏa sáng bên trong).

Bento ăn nhanh hay bento ga tàu (Ekiben) là loại bento phổ biến nhất, bán ở các ga tàu, các siêu thị, các cửa hàng bán đồ ăn nhanh dọc đường, phục vụ bữa trưa nhanh cho người đi làm không kịp chuẩn bị đồ ăn hoặc người đi đường. Những bento này thường được chuẩn bị trong ngày, vào buổi sáng nên đồ ăn tươi ngon. Hộp đựng là hộp xốp dùng một lần vứt đi nhưng rất xinh xắn và thức ăn bày biện hấp dẫn không kém bento nhà hàng. Hộp bento bán kèm với một đôi đũa và tăm. Chỉ cần mua thêm một chai nước trà xanh mát, nước khoáng hay nước trái cây là đã có một bữa ăn đầy đủ. Mỗi vùng miền lại có một kiểu bento khác nhau, với những món ăn đặc trưng của vùng đó.

– Bento gia đình là một nét truyền thống văn hóa của Nhật. Ở Nhật rất ít trường học có căng tin, thậm chí nhiều công ty cũng không có nhà ăn. Mỗi buổi sáng, người phụ nữ gia đình phải dậy rất sớm để chuẩn bị cho chồng mang đến công ty, cho con mang đến trường. Thông qua hộp bento người phụ nữ Nhật (vốn bình thường rất kín đáo) gửi gắm tình yêu thương của mình cho chồng, cho con. Đồng thời thông qua hộp bento có thể đánh giá được khả năng lo toan và kĩ năng của một người phụ nữ trong gia đình.

Video quảng cáo của Tokyo Gaz sau đây chuyển tải được những gì mà người mẹ muốn nói qua những hộp bento chuẩn bị cho con trai mỗi buổi sáng đến trường.

– Bento dã ngoại

Với truyền thống ngắm hoa đào nở vào mùa xuân (Hanami), người Nhật có thói quen mang theo bento khi đi pích ních. Hoặc mỗi người chuẩn bị bento của mình, hoặc một vài người chuẩn bị chung cả nhóm, hoặc người mẹ chuẩn bị bento chung cho cả gia đình, hoặc nếu không có thời gian chuẩn bị thì có thể mua sẵn loại Ekiben, hoặc các công ty đặt sẵn bento cho nhân viên… Nhưng dù ở hình thức nào thì đặc tính chung của bento dã ngoại là tính chia sẻ: mọi người cùng ăn chung, mọi người cùng tâm sự hay trò chuyện vui vẻ, hát hò bên cạnh bữa ăn pích ních, và chén rượu saké, cùng tận hưởng những giây phút thư giãn bên gia đình, bè bạn hay đồng nghiệp, quên đi những mệt mỏi lo lắng hàng ngày và căng thẳng trong công việc.

(xem thêm phần “Bento và lễ hội Hanami” ở dưới)

Phần 2: Cơm hộp ngày thường

1. Hướng dẫn chọn hộp

Lần đầu tiên đi mua hộp bento, nhất là với những người đặt hàng qua internet, ai cũng bị bất ngờ về kích cỡ của hộp, ai cũng cho là bé quá. Thực tế không phải như vậy. Người Nhật tính rất kĩ lưỡng phần ăn mỗi bữa của từng người. Hộp đựng cơm được sản xuất theo mức ăn, tính bằng ml.  Sau đây là hai bảng hướng dẫn cách chọn hộp bento cho phù hợp với giới tính, độ tuổi của từng người. Bảng tính này là cho hộp cơm Nhật và cho người Nhật. Đối với người Việt nam tỉ lệ tương tự.

Về cơ bản dung lượng của hộp tương ứng với lượng calo cần dùng, nên lợi ích của việc dùng hộp cơm Nhật là có thể kiểm soát được lượng phần ăn của từng bữa. Ví dụ với một hộp bento dung lượng 600 ml, nếu xếp thức ăn đúng nguyên tắc về tỉ lệ ngũ cốc – đạm – rau thì sẽ được một hộp cơm với 600 calo. Tuy nhiên nhu cầu ăn của nam giới khác phụ nữ, nhu cầu ăn của thanh niên khác người già nên còn phải tùy thuộc vào giới tính và độ tuổi nữa.

Lưu ý là trong hai bảng tính này không đề cập đến mức độ hoạt động của từng người, ví dụ cùng một độ tuổi nhưng người lao động nặng, hoạt động nhiều sẽ cần nhiều calo hơn là người ít vận động. Lúc chọn hộp bento cần căn cứ thêm yếu tố này.

Nữ giới

Độ tuổi Chiều cao trung bình (cm) Lượng calo mỗi bữa  (kcal) Cỡ hộp bento (en ml)
3-5 85-110 450 400
6-8 116-128 500-550 500
9-11 134-147 600-650 600
12-14 155 770 700
15-17 157 735 700
18-20 158 685 600
30 157 670 600
40 157 670 600
50 152 650 600
60 152 650 600
70 147 520 500
80 147 520 500

 Nam giới

Độ tuổi Chiều cao trung bình  (cm) Lượng calo mỗi bữa (kcal) Cỡ hộp bento  (ml)
3-5 85-110 450 400
6-8 117-128 500-550 500
9-11 133-145 600-650 600
12-14 160 885 900
15-17 170 920 900
18-20 171 885 900
30 170 885 900
40 170 885 900
50 165 800 800
60 165 800 800
70 160 620 600
80 160 620 600

Về chất liệu, hộp bento có thể bằng nhựa, bằng gỗ, bằng inox, hoặc thậm chí có loại bằng vàng !!. Loại được sử dụng nhiều nhất hiện nay là hộp bằng nhựa tổng hợp kiểu dáng và hoa văn hiện đại hoặc truyền thống. Về hình dáng, hộp bento có thể là hình chữ nhật, hình ô van,hoặc  hình tròn, có thể chỉ một ngăn hoặc 2, thậm chí là 3 ngăn chồng lên nhau.

Loại một ngăn bằng gỗ, truyền thống và tinh tế kiểu Nhật, tuy nhiên không thể cho vào lò vi sóng để hâm nóng và cũng không thể cho vào máy rửa bát:

Loại bằng nan mây:

Loại một ngăn bằng nhựa:

Hộp bento thường gặp nhất là loại 2 tầng (2 ngăn chồng lên nhau), ngăn dưới đựng cơm, ngăn trên đựng rau và thức ăn

Hộp bento hiện đại 3 ngăn với lớp bọc bên ngoài để dễ phân chia các loại thức ăn và dễ mang đi lại. Nếu chỉ dùng 2 ngăn thì ngăn trên cùng có thể để vừa một lon nước hay lon bia🙂

Cũng có loại 3 tầng hình bát rất xinh xắn, tiện chuyển thành bát ăn nhất là khi mang theo canh, xúp :

Bento là đồ ăn mang đi ăn ở bên ngoài nên thường là thức ăn lạnh nhưng xu hướng loại hộp bento bằng nhựa thường hay nhựa tổng hợp có thể hâm nóng trong micro onde được ưa chuộng hơn. Lúc mua nên cẩn thận đọc phần miêu tả hoặc hỏi người bán hàng xem hộp có chịu được lò vi sóng hay không. Thường thì ngay cả những hộp có thể cho vào lò vi sóng cũng chỉ dùng được tối đa là 700w và không quá 2 phút. Lúc cho ngăn đựng thức ăn vào lò vi sóng phải bỏ nắp trên ở bên ngoài.

Một số hộp bento Thermo có thể giữ nóng thức ăn chừng 5h, phổ biến nhất là Aladdin:

Có loại bento đồng thời là nồi nấu cơm và hâm nóng thức ăn như HOT Deshuran Rice Cooker của Rinso-do hoặc có dây cắm để hâm nóng trực tiếp như là Atsuben Kun:

Một số hộp bento có ngăn chứa túi đá để giữ thức ăn lúc trời nóng. Ví dụ loại này:

Nếu là hộp cho trẻ con thì khá đa dạng.

Hộp xinh xắn hình các con vật như thỏ, cá, gấu Panda, ếch, heo…

Hộp hình đồ chơi Lego

Loại bằng nhựa tổng hơp trang trí sơn mài (thường là hai tầng) rất xinh

Bento d'avril

Loại hộp đơn, khóa bằng clock clip rất tiện dụng hơn cho trẻ con khi mang đi học hoặc đi dã ngoại. Loại này thường có hình các nhân vật trong phim hoạt hình hoặc trò chơi mà trẻ con yêu thích: Hello Kitty, Totoro, One pièces, Pokemon,  Super Mario…

Những hộp như trên giá bán trên dưới 20 eur, khoảng từ 400 nghìn đến 600 nghìn đồng, nếu cả bộ có túi, muỗng thìa đi kèm thì đắt hơn. Ở cửa hàng đồng giá Daiso có bán hộp rất rẻ nhưng chất lượng nhựa không đảm bảo. Lưu ý khi mua hộp phải chọn loại không có BPA, một loại hóa chất được sử dụng nhiều trong công nghiệp đồ nhựa, độc hại đối với sức khỏe. Ở Pháp đã cấm sử dụng BPA trong bình sữa trẻ con và đang chuẩn bị cấm BPA với tất cả các đồ dùng liên quan đến ăn uống. Tất cả các hộp bento của Bento&co đều bảo đảm không có BPA.

Nếu làm cơm nắm theo kiểu Nhật (Onigiri) thì có một loại hộp riêng để đựng. Cơm nắm của Nhật thường có nhân mặn hoặc là trộn đều với thịt cá trứng băm nhỏ rồi viên lại thành hình tròn, tam giác, hình bông hoa, ngôi sao hay hình khuôn mặt các con vât. Hộp này gồm 2 ngăn, ngăn trên có thể chứa 3 nắm cơm vừa, ngăn dưới có thể đựng thêm rau hoặc trái cây cắt nhỏ. Hộp này dung lượng 550 ml vừa đủ với trẻ con hoặc là người ăn ít. Ngoài ra có thể dùng hộp này để đung nem, goi cuôn hay dung xôi, banh…

Nếu để dùng riêng cho trẻ con có một loại hộp nhỏ xinh xắn vừa làm khuôn cơm vừa dùng để đựng rất tiện lợi. Hộp này mỗi bộ có 3 cỡ khác nhau.

Phần 3. Bento và chế độ ăn uống

Tháp này hướng dẫn về chế độ ăn uống hàng ngày ở Nhật. Người dùng bento cũng cần dựa trên chế độ ăn uống này. Ở tầng trên cùng là vận động thể thao và nước uống là những thứ không giới hạn. Ở tầng tiếp theo là ngũ cốc, khoảng 5-7 phần mỗi ngày. Ở tầng chính giữa là rau, cần 5-6 phần mỗi ngày. Tầng giáp dưới là đạm nói chung có trong cá, thịt, trứng và đậu nành, cần 3-5 phần mỗi ngày. Ở tầng dưới cùng là món tráng miệng hay ăn bổ sung, với 2 phần chất sữa và 2 phần quả mỗi ngày.

Sau đây là một số nguyên tắc nên tuân theo khi làm hộp bento cho cá nhân hoặc cho người thân, để có chế độ ăn uống hài hòa và đầy đủ.

a. Tỉ lệ thành phần thức ăn trong hộp bento

Theo truyền thống xa xưa ở Nhật, một hộp bento gồm có yếu tố đất (gạo, rau, thịt) và yếu tố biển (cá, rong biển). Do đó công thức truyền thống là 3:1:2 tức 3 phần ngũ cốc, 1 phần đạm (thịt hoặc cá) và 2 phần rau. Người Nhật không có thói quen cho đồ tráng miệng vào trong hộp bento. Tuy nhiên công thức phổ biến hiện nay của người dùng bento các nơi là 4:3:2:1 tức là 4 phần ngũ cốc (cơm, mỳ, khoai tây…), 3 phần đạm (thịt, trứng, cá…), 2 phần rau và 1 phần quả hay đồ tráng miệng. Theo công thức này thì bữa ăn đầy đủ hơn.

b. Không để khoảng trống nào trong hộp

c. Tuyệt đối tránh thức ăn đường, nhất là kẹo

Nhờ tuân thủ những nguyên tắc này mà nhiều người có thể theo dõi chặt chẽ chế độ ăn uống và giảm cân có hiệu quả. Ở Pháp hiện có phong trào giảm cân bằng bento.

Với bento, chúng ta luôn biết rõ mình ăn thứ gì, thứ đó được chuẩn bị thế nào, trái ngược với thức ăn bán ngoài hàng không thể kiểm soát được về chất lượng, vệ sinh an toàn. Với các nước phương Tây, nếu công ty không có nhà ăn, để tránh đi ăn nhà hàng rất mất nhiều thời gian và rất tốn kém (mỗi bữa ăn trưa nhà hàng ở Paris tối thiểu phải 10 euros, thông thường là từ 15-25 euros) thì bữa ăn trưa của nhân viên thường kết thúc bằng một cái bánh mỳ kẹp đơn giản nhiều bột ít rau hoặc một hộp thức ăn fash foot nhiều chất béo. Trong trường hợp này nếu so sánh thì bento kinh tế hơn, thuận tiện hơn và đảm bảo ăn uống một cách cân bằng hơn.

Nhiều người cho rằng chuẩn bị bento rất tốn thời gian, thật ra không phải như vậy. Đồ ăn dùng cho bento có thể chuẩn bị từ tối hôm trước, hoặc nấu bữa tối nhiều hơn để riêng một phần cho bento trưa hôm sau, hoặc cũng có thể sử dụng lại đồ ăn còn thừa của bữa tối. Bento cho phép tiết kiệm tối đa thức ăn dư thừa. Chỉ cần bỏ ra mươi phút để cắt thêm một vài thứ trang trí bằng cà chua, cà rốt là bạn đã có một bữa ăn trưa hấp dẫn, và chắc chắn sẽ làm các đồng nghiệp phải ghen tỵ.

Phần 4 : Bento và nghệ thuật bày biện thức ăn

Ở Nhật, hơn bất cứ nơi nào khác, việc trình bày món ăn là một phần không thể thiếu trong việc làm bếp. Người Nhật ăn trước hết bằng mắt. Yêu cầu của món ăn phải đồng thời ngon và đẹp. Các món ăn Nhật được bài trí một cách thanh nhã và tinh tế. Nhật từ xa xưa đã nổi tiếng nghệ thuật bày biện và trang trí món ăn. Đối với bento cũng vậy, nhiều người coi bento như một thứ nghệ thuật hình tượng và đã sử dụng thức ăn làm chất liệu để cho ra đời những tác phẩm nghệ thuật nhỏ, nhất là bento charaben.

Với những bento cho ngày thường thì đơn giản hơn, nhưng cái đẹp thể hiện trong việc cắt tỉa tinh tế của từng thành phần thức ăn và bố cục trang nhã của hộp cơm. Đặc biệt hộp cơm phải đem lại cảm giác thèm thuồng muốn ăn cho người dùng nó.

Bento charaben và các dụng cụ để trang trí bento

Bento kiểu charaben, hay kyaraben, có nghĩa là bento xinh xắn, được tạo nên bằng những nét cắt hay nét vẽ tạo hình, phổ biến là hình ảnh hay không gian 3 chiều (3D). Có nhiều dạng charaben:

– Hình các con vật: thỏ, gấu, mèo…

– Hình đồ vật: sách, đàn, ô tô, xe lửa, máy bay, thuyền

– Hình người

– Hình các nhân vật hoạt hình: Hello Kitty, Doremon,

– Hình phong cảnh: sông núi, cây, hoa…

– Bento mang theo chủ đề về một sự kiện, lễ hội nào đó: Halloween, Noel, giải bóng đá, sinh nhật

Bento charaben xuất phát ban đầu là bento cho trẻ em. Làm cơm hộp cũng là cách để thuyết phục những đứa trẻ chán ăn, lười ăn hoặc không thích một loại thức ăn nào đó, nhất là rau. Ít thấy đứa trẻ nào lại từ chối ăn hộp cơm xinh xắn mà mẹ đã chuẩn bị bằng sự chăm chút và tình thương yêu của người mẹ. Các cháu còn rất tự hào về hộp cơm của mình và khoe với các bạn.  Ở Nhật các cháu có thói quen trước khi ăn cơm thì cùng đồng thanh hát một bài hát về “Obento” để tỏ lòng biết ơn người đã chuẩn bị cơm hộp cho mình.

Dần dần bento làm cho người lớn cũng theo dạng charaben. Từ bento xinh xắn bắt mắt cho trẻ con, bento trở thành một dạng của nghệ thuật trang trí thức ăn. Hơn thế nữa, nhiều cuộc thi quốc tế mở ra cho những người yêu thích nghệ thuật bento.

Ví dụ về tác phẩm của Marie, người đứng thứ 2 trong cuộc thi Bento&co 2011

Và đây là sáng tạo xinh xắn của Lia (Bentolicious) trong cuộc thi Bento Mùa xuân 2010

Để làm bento charaben, người khéo léo có thể không cần có dụng cụ đặc biệt nhưng cũng nên biết rằng có rất nhiều phụ kiện có thể giúp tiết kiệm được nhiều thời gian cho việc cắt tỉa trang trí.

Sau đây là những dụng cụ cơ bản để trang trí bento

1 – Khuôn cơm

a – Khuôn cơm nắm

Có nhiều loại khuôn cơm: khuôn tròn, khuôn hình tam giác, khuôn hình trái tim, khuôn hình hoa, khuôn hình con vật (gà, cá, chim, gấu, thỏ, heo, mèo…), thậm chí là có cả khuôn hình Hello Kitty. Dùng khuôn để nén cơm, rồi cắt thêm mắt mũi dán vào để có thể tạo những onigiri xinh xắn và sinh động.

b – Khuôn cơm chiên, xôi chiên

Bộ đơn giản hon có bán ở Bento&co, giá khoảng 140 nghìn đồng

2 – Bộ dập lá rong biển

Nếu để cắt mắt mũi bằng lá rong biển thì cần đến những bộ cắt chuyên dụng để cắt, nhưng nếu để cắt hoa, lá, hình sao, hình tim, hình con vật thì cũng có thể dùng dập giấy để cắt. Mỗi bộ cắt chuyên dụng giá khoảng 15 euro (khoảng 450 nghìn đồng) trong khi dập giấy hình hoa lá của Daiso giá chỉ 100y (dưới 30 nghìn đồng, xem dập giấy hình hoa đào trong ảnh).

Một số loại dập chỉ dùng riêng cho một loại con vật hoạt hình: Winni the Pooh, chuột Mickey hay mèo Hello Kitty

Cây dập Chuboos! bộ dập mắt mũi đa năng, mỗt lần dập có thể cho ra nhiều dạng khuôn mặt khác nhau để ghép cùng lúc (dập màu vàng – xanh trong ảnh). Những bộ cắt riêng thì mỗi lần chỉ cắt được một bộ mắt và mũi nhưng ưu điểm là sau khi phần cắt rơi xuống bàn thì có thể cầm nắm cơm dính luôn được mắt mũi vào chứ không cần phải gắp phần cắt lên để dán lên nắm cơm.

3. Bộ cắt rau quả, trứng, dăm bông

Để cắt rau quả có thể sử dụng những bộ cắt bằng inox vốn dùng để cắt bánh quy. Với rau quả cứng như cà rốt thì nên dùng inox vì dễ cắt hơn.

Dưới đây là hình ảnh của một số bộ cắt rau củ, dăm bông, giò chả, pho mát và trứng dùng cho bento.

Chú ý những bộ này bằng nhựa nên chỉ có thể cắt được loại rau củ mềm. Những loại củ cứng như cà rốt, su hào cần luộc sơ trước khi cắt.

Dăm bông lợn thường có gân mỡ dai nên cũng khó cắt, nên mua loại dăm bông gà thì dễ cắt hơn.

Mỗi bộ này đều có cây gắp đi kèm.

Để tạo hình mắt mũi miệng cho khuôn mặt, ngoài lá tảo (nori) còn có thể dùng rau quả, dăm bông, pho mát cá hồi hun khói hay trứng để trang trí. Một bộ cắt như hình bên cạnh có thể trang trí nhiều cách khác nhau.

Bộ cắt chữ alphabet (26 chữ cái viết hoa) và bộ cắt chữ làm lời nhắn

4 – Pics

Pics là những bộ tăm bằng nhựa hay bằng gỗ, có gắn đầu hoa hay hình con vật ngộ nghĩnh xinh xắn. Pics vừa để xiên thức ăn vừa để trang trí hộp bento thêm phần xinh xắn.

5. Khuôn hay tấm ngăn thức ăn

Khi xếp thức ăn vào hộp nếu không muốn các loại thức ăn bị lẫn vào nhau thì có thể dùng khuôn đựng hay tấm ngăn hình hoa lá đồng thời để tô điểm cho hộp bento. Những tấm ngăn hay khuôn đựng này có thể bằng nhựa, silicon để tái sử dụng hoặc nếu thức ăn khô thì cũng có thể dùng khuôn giấy dùng một lần vứt đi. Ưu điểm của loại bằng silicon này là mềm dẻo nên hình dạng có thể thay đổi theo hình dạng của thức ăn và đặc biệt trơn, không dính bụi như một số khuôn silicon ở châu Âu.

Cũng có loại khuôn hình dạng cố định thế này:

6 – Hộp hay chai nhỏ đựng nước xốt, dấm, xì dầu, ketchup, mayonnaire, muối vừng

Nhiều loại thức ăn cần có dụng cụ đựng nước chấm hay nước xốt để riêng nên đi cùng với hộp bento sẽ có một số hộp hình vuông, tròn đựng xốt kem, xốt cà chua hay chai để đựng nước xốt chua ngọt, nước mắm, xì dầu.

– Lọ đựng xốt nước. Những chai loại này thường rất bé, hơi khó rửa và khi cho xốt vào cần bơm tiêm – nếu không có bơm tiêm chuyên dụng thì có thể dùng kim tiêm của hiệu thuốc🙂

– Chai hay hộp đứng xốt đặc:

– Lọ đựng Furikake (Nhật) hay muối vừng muối lạc (Việt nam)

7 – Khuôn trứng

Trứng là nguyên liệu để làm thức ăn thông dụng ở Nhật và món trứng luộc, trứng rán cuộn cũng là thành phần thức ăn phổ biến cho bento nên các nhà sản xuất đưa ra rất nhiều loại khuôn trứng ngộ nghĩnh. Ví dụ trứng luộc lên, thả vào nước lạnh cho dễ bóc rồi bóc vỏ ngay khi trứng còn nóng, xong thì cho vào khuôn nắp lại để vào tủ lạnh, khi mở ra sẽ có quả trứng hình mặt thỏ, gấu, hình trái tim, hình xe ô tô hay hình ngôi sao.

Bộ khuôn trứng cút là 2 khuôn với 6 hình dập khác nhau.

Có loại máy tạo hình trứng phức tạp hơn nhưng cho ra những miếng trứng nhiều kiểu dáng dễ trang trí cho bento.

8 – Khuôn cắt bánh mỳ gối

Những bộ khuôn cắt bánh mì gối có tác dụng viền khít bánh tiện mang đi lại. Cách làm rất đơn giản: dùng hai miếng bánh mỳ gối loại to, cho vào lò vi sóng chừng 15s cho bánh mềm ra, lấy bánh ra đặt 1 miếng lên đĩa phẳng hoặc thớt, cho nhân vào giữa (trứng tráng, thị băm xào, sô cô la, bơ, pho mát hay là mứt trái cây…) , úp miếng còn lại vào, dùng khuôn đặt lên trên ấn xuống để cắt bánh theo khuôn.  Bánh này có thể ăn mềm hoặc muốn giòn thì cho vào lò nướng hay đặt lên chảo nóng vài phút. Có nhiều loại khuôn: hình vuông Panda, hình trái tim, hình lá may mắn, hình mèo Hello Kitty.

Ngoài ra còn có loại khuôn dập hình (gấu, thỏ, ếch…) để trang trí bánh.

Khuôn cắt hình gấu có loại này rất rẻ (350 yên = 90 nghìn), sản xuất ở Nhật

Để tránh lãng phí, có thể tn dụng  viền bánh ắt thừa ra để làm pâ-tê gan, hoặc cắt hình xúc xắc nhỏ, sấy khô với ít bơ hay dầu ô liu để ăn kèm xúp rau, cháo hay rắc lên xa lát tây.

9 – Khuôn xúc xích

Xúc xích tươi là loại thức ăn yêu thích của trẻ con. Trong các hộp cơm của trẻ con Nhật thường hay có hình những con vật nhỏ ngộ nghĩnh bằng xúc xích. Trang trí bằng xúc xích không khó, chỉ cần dùng dao cắt và tỉa vài ba đường trước khi cho vào nồi luộc để tạo hình rồi gắn thêm mắt miệng và mũ. Cũng có thể cắt xúc xích thành hoa, hoặc cắt gắn thành trái tim.

Có một số loại khuôn dập xúc xích như sau:


Bộ tổng hợp 11 hình này bán ở đây, bao gồm hình trái tim, hình quả xơ-ri, hình nốt nhạc, hình mèo, hình hoa, hình ốc, hình bàn phím, hình bướm, hình đầu heo, hình quả táo, hình mặt

10 – Khuôn tạo hình bằng bột

Furikake là thứ thức ăn dạng bột khá phổ biến ở Nhật, dùng tương tự như ruốc thịt, ruốc tôm, ruốc cá hay muối tôm, muối lạc muối vừng ở VN.

Có thể tạo hình các motif hay mặt các con vật trên cơm bằng cách dùng khuôn định hình, rắc Furikake lên rồi nhấc khuôn ra.

Kiểu mẫu của loại khuôn này khá phong phú.

10. Nồi cơm nấu bằng lò vi sóng

Đây là một vật dụng thông thường trong bếp, rất tiện cho người làm cơm mang đi làm hay đi học. Bình thường muốn có cơm nóng dẻo mới nấu thì phải cắm cơm bằng nồi cơm điện hay nấu trên bếp, thời gian đợi khá lâu, nhanh nhất cũng mất nửa tiếng. Nhiều người dùng tô kín để nấu cơm trong lò vi sóng thì phải canh nước cơm tràn ra ngoài. Trong khi đó, nếu dùng nồi nấu bằng lò vi sóng thì chỉ mất dăm mười phút là đã có cơm ngon. Trong mỗi nồi cơm kiểu này đều có ống đong gạo, có hướng dẫn chính xác lượng gạo, mức nước và thời gian nấu.

Trong số các loại nồi cơm nấu bằng lò vi sóng tôi biết thì hai loại sau chất lượng tốt, tiện dụng và giá cả vừa phải nhất. Cả hai loại này đều có hai lớp, có tác dụng giữ nước cơm không bị trào ra lò vi sóng và khi bê ra không bị bỏng tay. Loại thứ nhất của Nhật, hoàn toàn bằng nhựa, dung tích 1l, giá bán 15,8 euros trên site Bento&co:

Loại thứ hai của Thái Lan, có bán ở Việt nam, giá khoảng 200 000 đồng, dung tích lớn hơn, mẫu mã đẹp hơn, và đặc biệt là lớp bên trong bằng sứ.

Phần 5: Bento và việc bảo vệ môi trường

Người Nhật thường mang hộp cơm đi đường với túi đựng hoặc khăn buộc bằng vải. Không chỉ dùng cho bento, việc sử dụng furoshiki (khăn vải) để bọc hàng hóa thay cho túi ni lông là cách để bảo vệ môi trường. Cần biết rằng mỗi túi ni lông cần tới 500 năm mới phân hủy được. Bộ môi trường Nhật khuyến khích người dân dùng khăn furoshiki với hướng dẫn gấp buộc khăn như sau:

Video của đài truyền hình:

Các túi đựng may sẵn đều cùng kích cỡ, chỉ dùng được cho hộp bento thường ngày, tức loại trên dưới 1000 ml. Trong túi ngoài hộp cơm có thể cho thêm đũa, muỗng nĩa và một vài thứ đồ ăn tráng miệng cho hộp sữa chua, trái cây.

Loại khăn buộc thông dụng dùng cho bento có kích thước 50 x 50 cm. Còn với loại hộp pích ních to thì cần loại 67 x 67 cm trở lên.

Phần 6. Bento và lễ hội Hanami

Đối với người Nhật, mùa xuân là mùa hoa anh đào, mùa của lễ hội Hanami – lễ hội thưởng hoa, xem hoa nở. Từ cuối tháng ba đầu tháng tư, tivi, báo chí, internet, điện thoại đều đưa thông tin hàng ngày về tiến triển của búp và hoa. Ở Nhật có bản tin thời tiết riêng về hoa. Thường phía nam hoa nở sớm hơn, từ Okinawa tới Hokkaido cách nhau cả tháng. Khi mùa hoa nở rộ trên khắp nước Nhật thì nơi nơi người đổ về các công viên, pích ních và ngắm hoa. Ở Kyoto, những điểm ngắm hoa được biết đến nhất là Arashiyama, công viên Maruyama hay con đường Triết học. Ở Tokyo, mọi người tập trung ở Ueno, Shinjuku, vườn Hama-rikyū và Koishikawa kōraku. Những lúc đó từng gia đình, từng nhóm bạn bè đều chuẩn bị đồ ăn trong các hộp bento hoặc mua bento mang đến cùng ăn. Thậm chí các công ty cũng cử người đi giữ chỗ trước ở các gốc cây hoa để cùng đến thưởng thức xem hoa. Lễ hội Hanami là một trong những thời điểm quan trọng của đời sống cộng đồng

Hanami ở công viên Yoyogi - Ảnh barnz2k.com

Có một loại hộp bento dành riêng cho pích ních, dung lượng khá lớn, từ 2000 ml trở lên, đủ dùng cho 2-4 người. Hộp bento này cũng có thể dùng cho các dịp lễ hay đựng mứt kẹo ngày Tết.


Đây là một vài bento pích ních trong mùa hoa anh đào ở công viên Sceaux năm ngoái:

25 Responses to Equipement bento – Dụng cụ làm cơm hộp

  1. :(( Ôi. Thích quá :((

    Mình cũng muốn mua đồ để làm. mà chả biết mua ở đâu :((

  2. Tran Tran says:

    Cho hỏi mua những hộp đựng cơm như thế ở đâu vậy?

  3. bento-paris says:

    Trong bài mình có viết rồi đấy. Một số hộp và dụng cụ mình mua ở cửa hàng Nhật ở Paris, nhưng đa phần là mua gửi từ Nhật qua Pháp: http://en.bentoandco.com/

  4. Ciel says:

    Cho hỏi, ở phần 1: văn hóa bento, bạn có đề cập 4 loại bento phổ biến, xong mình đọc chỉ có 3 loại. Tác giả có thể xem lại hộ mình nhé.

  5. bento-paris says:

    Cám ơn bạn đã chỉ cho mình thiếu sót này. Loại bento thứ tư là bento dùng trong các dịp pích ních dã ngoại, xem thêm ở phần “Bento và lễ hội Hanami”

  6. Ciel says:

    Tác gải có thể nói rõ về charaben bento được không?

  7. Vân says:

    cảm ơn những chia sẻ của chị về Bento. Em ở VN, cũng muốn mua 1 số thứ của Bento&co nhưng không biết thuế nhập khẩu bị tính ra sao. Bên Bento báo giá cho e có nói là bao gồm cả phí ship về Hà nội, chỉ sợ bị tính thuế nhập khẩu cao thì chết mất

    • bento-paris says:

      Về thuế thì bạn tìm hiểu kĩ ở phía Việt Nam, mình nghĩ thuế giá trị gia tăng (TVA) của Việt nam không thể cao bằng thuế GTGT của Pháp (19,96%). Hàng của Bento&co bán không bao gồm thuế GTGT của Nhật, nên mình nghĩ là rẻ hơn hàng mua tại Nhật (bạn có thể so sánh với giá của nhà sản xuất hàng Bento số 1 ở Nhật là Hakoya, trên site của họ mình thấy giá cao hơn ở Bento&co). Nếu bạn là người trung gian bán hàng tại Việt nam, mình nghĩ bạn sẽ hưởng giá ưu đãi, thấp hơn so với khách hàng mua bình thường.

      • Vân says:

        Nhận hàng ở VN bị đóng cả thuế nhập khẩu + VAT 10% cơ chị ơi. Mà thuế suất nhập khẩu mặt hàng gia dụng này Fedex báo em tận (40% x giá mua) + 10% VAT nữa hu hu. Tức là 1 món hàng trị giá 100.000 đ sẽ phải đóng thuế 40.000 đ = 140.000 + VAT 14.000 = 154.000 đ là giá trị món hàng khi về đến VN đấy ạ. Em định order mấy thứ như c show ở trên mà hỏi thuế phát hoảng ;(

      • bento-paris says:

        Hôm nay và ngày mai hình như Bento&co tặng 60 euros cho người đặt hàng từ 350 euros trở lên (mình đọc thấy trên Facebook của họ), vận chuyển Fedex tốc hành để nhận hàng trước Noel (ko biết có bao gồm cả Việt nam không). Nếu bạn mua nhiều (hoặc rủ bạn cùng mua) với 60 eur này có thể bù được phần thuế đấy.

    • bento-paris says:

      Mình không hiểu lắm về thuế xuất nhập khẩu, nhưng mình mua từ Nhật ở qua Pháp chưa bao giờ phải đóng thuế này, cũng chưa từng phải trả VAT, vì mình chọn cách gửi bưu điện, chứ không chọn Fedex. Gửi về VN bằng bưu điện thì chắc không ổn, sợ mất hàng nhỉ. Còn gửi Fedex an toàn hơn nhưng bạn đã tìm hiểu kĩ, có chắc chắn phải đóng thuế không? Bởi vì theo mình biết thì ở Pháp (và nhiều nơi trên thế giới), nếu là cá nhân mua hàng thì chỉ 50% người nhận hàng qua Fedex phải đóng thuế thôi (có nghĩa là hải quan chọn tình cờ các kiện hàng bắt phải trả thuế, nhìn chung cứ 2 người mua và gửi qua Fedex thì có 1 người nhận được hóa đơn thuế khi nhận hàng.

      • Bento&co vừa mới có thêm cách gửi bưu điện có theo dõi, tức kiện hàng có số hiệu và mã số đọc để theo dõi các bước vận chuyển. Không biết nhận hàng bưu điên ở Vn, với những kiện hàng nhỏ có phải đóng thuế hay không (ở Pháp thì không) Việc đóng thuế là chuyện bình thường khi mua hàng online miễn thuế ở nước ngoài. Bất cứ một mặt hàng nào nếu không đóng thuế VAT ở nơi mua thì sẽ có nguy cơ phải đóng thuế VAT ở nơi nhận.

  8. Vân says:

    Ở Việt nam đang thịnh hành loại hộp cơm hâm nóng bằng điện rất tiện dụng chị ạ. Chị bạn em ở Pháp cũng mua mang sang đó dùng đấy. Hình ảnh nó như thế này: http://komasu.com.vn/san-pham?page=shop.product_details&category_id=47&flypage=flypage_new.tpl&product_id=274. Ở VN chưa có thói quen trình bày hộp cơm tỉ mỉ như người Nhật, vả lại đồ ăn của VN cũng khác của Nhật. 1 hộp cơm đầy đủ chỉ cần cơm, món mặn và canh (cái này khó mà thiếu được).

  9. huyen says:

    mình ở tp hcm. mình muốn mua những đồ này thi có thể đến chỗ nào d8e63 mua. có thể cho mình địa chỉ k.

  10. Huyền says:

    bạn ơi vậy mình mua hàng của nhật thì ta có chuyển hàng sang Việt Nam dc ko??

  11. Huyền says:

    mik đang thắc mắc! 1 yên bằng bao nhiêu tiền Việt Nam

  12. Huyền says:

    uk cảm ơn bạn. mik cũng ko bik nhiều về nhật bản lắm.

  13. Huyền says:

    trừng này là bao nhiêu $4.88

  14. do says:

    Chao ban, bai viet cua ban rat hay. Minh co vai dieu muon tim hieu them, khong biet cach nao lien lac duoc voi ban

  15. nguyễn thúy an says:

    mình muốn mua số lượng nhiều dụng cụ làm cơm bento. ai biết chỗ nào bán nhìu và rẻ chỉ mình với nha

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s